Bảng bận rộn Montessori là gì và bé bao nhiêu tháng thì chơi được

Lần đầu thấy bảng bận rộn, nhiều ba mẹ nghĩ đó là tấm gỗ gắn đồ lặt vặt. Nhưng ngồi quan sát một bé hai tuổi chơi với nó, ba mẹ sẽ thấy bé thử mở chốt, đóng lại, xoay, kéo, bật công tắc, rồi lại làm tiếp, hàng chục lần, miệng lẩm bẩm. Đó chính là điều Montessori gọi là sự tập trung sâu: bé tự chọn việc, tự lặp lại, tự thấy mình làm được.

Bảng bận rộn gồm những gì

Mỗi bảng thường có từ bốn tới tám bộ phận, mô phỏng đồ vật bé thấy quanh nhà: chốt cài cửa, ổ khoá và chìa, khoá kéo, nút bấm, công tắc bật tắt, bánh răng xoay, dây xỏ giày, gương nhỏ. Bé cầm, xoay, kéo từng thứ và thấy kết quả ngay: tiếng click, cái chốt trượt, bánh xe quay.

Bé từ mấy tháng chơi được

Mây Con khuyên bảng bận rộn cho bé từ 18 tháng. Lúc này các ngón tay đã đủ khéo để bóp, xoay và nhấn, còn bé cũng hiểu rằng mỗi động tác sẽ cho ra một kết quả. Bé nhỏ hơn có thể chơi cùng ba mẹ nhưng dễ bực khi chưa làm được. Các bảng cho bé nhỏ hơn thường chỉ có ba hay bốn bộ phận lớn.

Bé tập được gì

• Cơ nhỏ ở bàn tay: bóp, xoay, kéo, trượt, những động tác cần cho cầm bút về sau.
• Phối hợp mắt và tay: nhìn rồi thao tác chính xác để mở chốt hay cắm chìa vào ổ.
• Giải quyết vấn đề: thử, sai, thử cách khác.
• Tự lập: bé học kéo khoá áo, cài nút, xỏ dây giày bằng một bảng mà không thấy là bài tập.
• Tập trung: bé ngồi chơi một mình 10 đến 15 phút là bình thường ở tuổi hai.

Cách chọn một bảng tốt

Bảng nên bằng gỗ nhẵn, các mép bo tròn, sơn gốc nước. Mọi chi tiết phải gắn chặt bằng ốc từ mặt sau, không dùng keo. Dây xỏ ngắn dưới 20 cm để không quấn quanh cổ bé. Kiểm tra từng bộ phận nhỏ có thể tháo ra được hay không; nếu tháo được và lọt qua ống giấy vệ sinh thì không phù hợp cho bé dưới ba tuổi. Gương thủy tinh thì tránh, chọn gương acrylic.

Chơi cùng bé thế nào

Ba mẹ ngồi cạnh nhưng không làm hộ. Khi bé chưa mở được chốt, hãy chỉ cho bé thử xoay nhẹ hoặc hạ ngón tay xuống, chứ đừng làm thay. Đặt tên cho động tác (“trượt”, “xoay”, “bật”) để bé có thêm từ mới. Hết giờ chơi, cất bảng lên kệ để lần sau bé thấy hào hứng, đừng để lăn trên sàn cả ngày.

Vài lưu ý an toàn

• Luôn có người lớn trong tầm mắt khi bé chơi.
• Kiểm tra ốc vít mỗi tháng, siết lại nếu lỏng.
• Không để bảng gần bậc thang hay chỗ bé có thể ngã khi đứng chơi.
• Bảng bám bụi và tay bé; lau bằng khăn ẩm xà phòng nhẹ, không ngâm nước.

Ba mẹ nên nhớ: bảng bận rộn chỉ là một công cụ. Bé không cần chơi hết mọi bộ phận hay làm nhanh. Quan trọng là bé thích chơi và quay lại với nó, đó là dấu hiệu bé đang học theo cách riêng của mình.